Dołącz do czytelników
Brak wyników

Otwarty dostęp

21 czerwca 2018

Terapia bańkami dla zdrowia i urody

0 182

Stawianie baniek to terapia, którą wiele osób może pamiętać jeszcze z czasów dzieciństwa, kiedy to praktykowały ją nasze mamy i babcie. Niegdyś stawianie baniek było powszechną metodą walki z infekcjami w domowych warunkach. Dziś ta terapia ponownie wraca do łask. Szczególną rolę leczenie bańkami odgrywa w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie działanie ma stawianie baniek?
  • Jak stawiać bańki?
  • Jaka jest rola stawiania baniek w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej?

 

Terapia bańkami to zabieg, który stosowany jest już od setek, jeśli nie tysięcy lat, przez różne kultury i we wszystkich zakątkach świata. Stawianie baniek to prosty, bezpieczny i efektywny sposób terapii. Najstarsze zapiski potwierdzające stosowanie terapii bańkami pochodzą ze starożytnego Egiptu i starożytnych Chin. Pierwszy spisany traktat medyczny dotyczący wykorzystania baniek, to traktat Bo Shu, który został odnaleziony w starożytnym grobowcu chińskiej Dynastii Han.

Terapia bańkami nie ogranicza się wyłącznie do terenów Chin i Egiptu. Była stosowana taże w Europie, zarówno w starożytnej Grecji, jak i średniowiecznej i nowożytnej Anglii. Występuje w kulturze żydowskiej, arabskiej, tajskiej, wietnamskiej, a także w medycynie buddyjskiej.

Początkowo w regionach Azji i Afryki zamiast baniek do stawiania stosowano wydrążone w środku rogi zwierząt, które zastąpiły później bańki bambusowe, gliniane, a wreszcie szklane. Metoda ich działania pozostawała niezmienne i pozostaje taką do dnia dzisiejszego. Poprzez ogrzewanie wnętrza bańki otwartym ogniem wytwarzane jest w niej podciśnienie, które powoduje, że bańka przysysa się do skóry wciągając do środka skórę i krew.

Lecznicze działanie stawiania baniek

Stawianie baniek to najpopularniejsza, tradycyjna metoda leczniczego wykorzystania baniek. Stosuje się ją w przypadkach przeziębienia i grypy, stanów zapalnych i dolegliwości płucnych. Bańki chińskie stawia się także w celach przeciwbólowych, w konkretnych bolących miejscach (np. w Chinach popularne jest stawianie banie na czole w w przypadku bólu głowy).

Zabieg stawiania baniek polega na przyłożeniu do skóry bańki, w której wytworzone zostało podciśnienie, aby zassać do jej wnętrza skórę i znajdującą się w jej tkankach krew. Istnieje kilka teorii dotyczących źródeł leczniczego działania baniek. Najpopularniejsza mówi o tym, że zassana do bańki krew znajdująca się w tkankach zostaje częściowo zatrzymana w tym obszarze. Uwięzione krwinki obumierają przez co organizm uznaje je za niepożądane ciała obce, a w reakcji na ich obecność zaczyna namnażać leukocyty (białe krwinki). W ten sposób układ odpornościowy zostaje wzmocniony, a organizm może wykorzystać dodatkowe leukocyty do walki z rzeczywistą infekcją.

Działanie baniek sprawia, że w miejscu ich postawienia pojawiają się siniaki lub krwiaki, wyglądające niczym obtłuczenia, a będące efektem gromadzenia się obumarłych krwinek w tkankach podskórnych. Nie należy zatem obawiać się, że siniaki są efektem nieumiejętnego postawienia baniek - są one naturalnym rezultatem terapii. Tradycja podaje że im kolor siniaków jest ciemniejszy tym infekcja atakująca organizm jest silniejsza.

Ponieważ stawianie baniek wpływa bezpośrednio na układ immunologiczny, pobudzając go do wzmożonej aktywności, dlatego też stanowczo odradza się stawiania baniek osobom cierpiącym na choroby układu immunologiczne, w szczególności choroby autoimmunologiczne (takie jak chociażby toczeń). Postawienie baniek podnosi także temperaturę organizmu, dlatego też należy unikać tej terapii u osób, u których utrzymuje się wysoka gorączka. Po postawieniu baniek organizm może być osłabiony, dlatego bezpośrednio po zabiegu powinno się dużo odpoczywać i nie podejmować dodatkowego wysiłku.

Bańki w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej

Jak już wspomniano tradycja stosowania baniek sięga w Chinach tysięcy lat, nic więc dziwnego, że stawianie baniek jest terapią włączoną do kanonów Tradycyjnej Medycyny Chińskiej. Stare chińskie przysłowie mówi nawet:

„akupunktura i stawianie baniek wyleczyło więcej niż połowę wszelkich bolączek”.

Według Tradycyjnej Medycyny Chińskiej (TCM) bańki przez skórę oddziałują na przepływ energii Qi oraz Krwi w organizmie pacjenta. Cała Tradycyjna Medycyna Chińska opiera się na przywracaniu równowagi i harmonijnego przepływu Qi i Krwi przez organizm. Ich przepływ ma być możliwy do uregulowania poprzez oddziaływanie na punkty akupunkturowe będące miejscami, w których kanały energetyczne (meridiany) biegnące przez całe ciało łączą się ze skórą. Na punkty te można oddziaływać przy pomocy igieł do akupunktury, ciepła (w zabiegach moksoterapii), przy pomocy masażu (np. tradycyjny leczniczy masaż Gua Sha) lub poprzez ich ucisk (akupresura). Bańki stanowią zatem jeden z możliwych sposobów oddziaływania na znajdujące się na skórze punkty, a za ich przyczyną na całą równowagę energetyczną organizmu. Według TCM stawianie baniek ma być szczególnie skuteczne w usuwaniu stagnacji Krwi i w wyganianiu patogenu Wiatru. Należy przy tym pamiętać, że w pojęcia, którymi operuje się w Tradycyjnej Medycynie Chińskiej, takie jak Krew, Wiatr czy Wątroba, nie mają takiego samego znaczenia jak w zachodniej medycynie akademickiej. Przykładowo Śledziona nie jest pojedynczym narządem anatomicznym, ale całym obiegiem czynnościowym.

Aby móc stosować bańki zgodnie z założeniami TCM konieczna jest znajomość całego chińskiego systemu medycznego. Terapeuta stawiający bańki musi nie tylko potrafić zlokalizować punkty akupunkturowe, na których powinien umieścić bańki, ale także posiadać znajomość całego układu energetycznego człowieka i umieć przedstawić diagnozę w oparciu o teorię Pięciu Przemian. Wówczas może zdiagnozować niedobory lub nadmiary energetyczne występujące u danego pacjenta i dobrać odpowiednie punkty w celu ich uregulowania i przywrócenia stanu pierwotnej równowagi.

Jak stawiać bańki?

Wybrana technika stawiania baniek zależeć będzie przede wszystkim od rodzaju baniek, których będziemy używali. Niezależnie od tego jaki rodzaj baniek i jaką metodę stawiania wybierzemy, zabieg powinniśmy rozpocząć od natłuszczenia fragmentu skóry, na którym stawiane będą bańki. Możemy w tym celu użyć olejku do masażu lub oliwki. W przypadku stawiania baniek natłuszczenie skóry jest zalecane, natomiast kiedy baniek chcemy użyć do masażu, wówczas bez nałożenia solidnej warstwy olejku się nie objedzie.

Stawiając bańki powinniśmy unikać umieszczania ich bezpośrednio na sercu lub w jego bliskiej odległości. Dlatego też nie powinniśmy stawiać ich w okolicach lewej części klatki piersiowej oraz lewej łopatki.

Stawianie baniek szklanych

Bańki szklane​​ to klasyczne bańki od dawien dawna stosowane do stawiania, będące przez wieki najpopularniejszym rodzajem baniek wykorzystywanym w medycynie w naszej części świata. W krajach azjatyckich od baniek szklanych popularniejsze były bańki bambusowe, jednak ich stawianie nie różni się wiele od stawiania ich szklanych odpowiedników.

Do postawienia klasycznej bańki szklanej potrzebować będziemy źródła ognia, którym ogrzejemy wnętrze bańki tworząc w niej dzięki różnicy ciśnień podciśnienie. Do ogrzania bańki najlepiej jest wykorzystać nasączony spirytusem lub denaturatem kawałek tkaniny zawinięty na końcu drucika (profesjonalna nazwa takiego urządzenia to „kwacz”), który po zapaleniu umieszczamy na krótką chwilę w bańce tuż przed jej przyłożeniem do skóry. Po przyłożeniu bańki do skóry uzyskana przez ogrzanie ogniem wnętrza bańki różnica ciśnień spowoduje przyssanie się jej do skóry.

Stawianie baniek plastikowych

Bańki plastikowe to stosunkowo nowe rozwiązanie, które sprawdza się jednak równie dobrze co rozwiązanie tradycyjne. W bańkach plastikowych nie musimy stosować ognia (są to tzw. bańki bezogniowe), ponieważ podciśnienie wytwarzane jest w sposób mechaniczny przy użyciu prostej ręcznej pompki.

Aby postwić bańkę plastikową wystarczy, że wybierzemy odpowiednie miejsce na skórze i postawimy na nim bańkę. Następnie podłączamy pompkę do specjalnego wentyla, który umieszczony jest na szczycie każdej bańki. Wykonując kilka pociągnięć rączką wyciągamy powietrze z bańki tworząc w ten sposób podciśnienie i przysysając ją do skóry. Korzystając z pompki możemy w łatwy, a zarazem precyzyjny sposób kontrolować siłę przyssania bańki do skóry. Pompka umożliwia przyssanie bańki pod większym ciśnieniem, niż miałoby to miejsce w przypadku korzystania z baniek ogniowych.

Stawianie baniek silikonowych i gumowych

Bańki silikonowe lub gumowe są najprostszym w użyciu rodzajem baniek. Podobnie jak bańki plastikowe są one typem bezogniowym, a więc nie stwarzają żadnego ryzyka poparzenia. Jedyne co musimy zrobić stawiając bańkę silikonową lub gumową to ścisnąć ją tuż przed przyłożeniem do skóry. Ponieważ bańka wykonana jest z elastycznego materiału, dlatego też po jej ściśnięciu i puszczeniu rozpręża się wytwarzając w ten sposób podciśnienie, które przysysa ją do skóry.

„Suche” i „mokre” stawianie baniek

Czytając o stawianiu baniek można się spotkać z określeniem „stawianie suchych baniek” lub „stawianie mokrych baniek”. Stawianie „suchych” baniek to klasyczny i najprostszy zabieg omawiany powyżej. W stawianiu „mokrych” baniek dochodzi do niego elementu upuszczania krwi. Przeprowadzając zabieg terapeuta delikatnie nacina skórę w miejscy stawiania bańki, tak aby jej odrobina mogła zostać wyssana przez bańkę na zewnątrz. Taki rodzaj terapii popularny jest w krajach azjatyckich, ale można go spotkać wszędzie tam, gdzie praktykowana jest Tradycyjna Medycyna Chińska.

Stawianie baniek to tradycyjna terapia lecznicza, ale to nie jedyny sposób na ich zastosowanie w medycynie. Bańki z powodzeniem można stosować także w masażu lub w zabiegach kosmetycznych.

Masaż bańkami

Masaż bańkami wykonuje się przede wszystkim w przypadku bólu mięśni, stawów i kości (a w szczególności bólu kręgosłupa) oraz w przypadku skurczy i zastojów mięśniowych. Masaż działa powierzchniowo, ma działanie przeciwbólowe, poprawia ukrwienie i krążenie krwi w tkankach podskórnych oraz rozgrzewa i rozluźnia mięśnie.

Masaż bańkami świetnie sprawdza się po intensywnym treningu sportowym, aby zapobiec pojawieniu się zakwasów i bólu wywołanego zmęczeniem. Ma on takie działanie ponieważ masując mięśnie bańkami możemy „odkleić” skórę, która „przykleiła” się do mięśni w trakcie długotrwałego, wytężonego ruchu. W ten sposób pomiędzy tkankami skóry a mięśni przywracane jest prawidłowe krążenie, a mięśnie zostają dotlenione i mogą się zregenerować. Masaż bańkami może mieć zatem dla sportowców podobne działanie co plastry i taśmy stosowane w kinesiotapingu.

Jak wykonywać masaż bańkami?

Przed przystąpieniem do masażu masowany obszar należy koniecznie pokryć dużą ilością olejku do masażu. Jeśli masaż chcemy przeprowadzić zgodnie z kanonami Tradycyjnej Medycyny Chińskiej wówczas zamiast standardowego olejku do masażu, możemy użyć oleju z moksy lub olejku do Gua Sha, albo rozgrzewającej maści tygrysiej, która doskonale pobudza tkanki rozgrzewając je przed zabiegiem i działa jeszcze długo po jego zakończeniu. Korzystając z olejków z moksy czy maści tygrysiej najlepiej jest rozcieńczyć je w odrobinie oliwy spożywczej, aby były łatwiejsze do rozprowadzenia na dużym obszarze.

Po nasmarowaniu ciała olejkiem możemy rozpocząć właściwy masaż. Do masażu najlepiej nadają się bańki silikonowe lub gumowe ponieważ ich miękkie krawędzie łatwo i bezboleśnie przemieszczają się po skórze. Do masażu można wykorzystać także bańki szklane lub plastikowe, ale są one dużo mniej praktyczne ponieważ wykonując masaż poruszamy bańką w jednym kierunku, po czym odrywamy ją od ciała i ponawiamy ruch. W przypadku baniek, które trzeba ogrzewać ogniem lub wytwarzać w nich podciśnienie przy pomocy pompki, wielokrotne powtarzanie tej czynności może być uciążliwe.

Bańkę przykładamy do wybranego, nasmarowanego fragmentu ciała po czym wykonujemy nią ciągły, powolny, jednostajny ruch, nie odrywając jej od skóry, tak, aby bańka przez cały czas pozostawała zassana na skórze. Wykonując masaż musimy pamiętać, aby ruch zawsze wykonywać w kierunku serca, nigdy w stronę przeciwną. Jeśli wykonywalibyśmy ruch od serca, moglibyśmy wówczas uszkodzić zastawki w żyłach. Dlatego też wykonując masaż po przejechaniu bańką do końca masowanego obszaru musimy oderwać ją od ciała i rozpocząć masaż jeszcze raz zaczynając od punktu początkowego. W trakcie masażu, podobnie jak w trakcie stawiania, baniek nie powinniśmy umieszczać ich bezpośrednio na sercu, ani w okolicach lewej części klatki piersiowej lub lewej łopatki.

Masaż kosmetyczny bańkami

Bańki można wykorzystać także do masażu kosmetycznego poprawiającego jędrność i sprężystość skóry i mięśni. Masaż bańkami poprawia kondycję naczyń włosowatych, redukuje zmarszczki, dodatkowo poprawiając wchłanianie kosmetyków co dodatkowo wzmacnia efekt odżywienia skóry. Masaż poprawia także krążenie oraz przepływ limfy i płynu śródmiąższowego. Masaż bańkami pomaga wyeliminować zjawisko stagnacji w skórze, intensyfikując procesy metabolicznie i pobudzając „oddech” skóry. Dzięki masażowi skóra staje się bardziej elastyczna, bardziej odporna na działanie czynników zewnętrznych, zwiększa się aktywność skurczowa mięśni twarzy, poprawia się napięcie i elastyczność skóry, która odzyskuje swój blask. Aby efekty masażu utrzymywały się wystarczy stosować go regularnie raz w tygodniu przez około piętnaście minut.

Masaż kosmetyczny wykonujemy podobnie jak masaż mięśni, z tym że do masażu kosmetycznego najlepiej jest używać baniek silikonowych o niewielkiej średnicy 2 centymetrów i wysokości 8 centymetrów. W okolicach oczu i ust stosować można jeszcze mniejsze bańki o średnicy 0,7 centymetra. Bańki silikonowe najlepiej sprawdzają się w zabiegach kosmetycznych ponieważ silikon jest delikatniejszy niż guma przez co lepiej nadaje się do masażu wrażliwych obszarów twarzy, szyi i dekoltu. Przed przystąpienie do masowania dobrze jest nałożyć na skórę zamiast olejku do masażu specjalne serum kosmetyczne, które wzmocni ujędrniające i odmładzające działanie zabiegu.

Magnetoterapia

Wiele baniek, a w szczególności baniek plastikowych, jest wyposażonych w igły magnetyczne, które wykorzystuje się w magnetoterapii. Magnetoterapia opiera się na zjawisku reaktywności organizmu a bodźce zewnętrzne. W magnetoterapii tymi bodźcami jest oddziaływanie pola magnetycznego na tkanki. W terapii tej korzysta się przede wszystkim ze statycznych pól magnetycznych o skrajnie niskiej częstotliwości. Takie właśnie pola wytwarzają magnesy umieszczane w bańkach w postaci centralnie umieszczonej tępej igły, która po przyssaniu bańki delikatnie uciska punkt łącząc działanie akupresurowe i magnetyczne.

Podsumowanie

Stawianie baniek to metoda lecznicza licząca sobie tysiące lat. Praktykowana była przez wieki przez różne kultury i cywilizacje. Nieco zapomniana w drugiej połowie XX wieku ponownie zyskuje na popularność ze względu na łatwość stosowania tej metody i to, że stanowi naturalną alternatywę dla leczenia farmakologicznego. Zaletą baniek jest też to, że można je stosować w kilku różnych terapiach: stawianiu, masażu, kosmetyce czy magnetoterapii.

Artykuł sponsorowany.

Przypisy