Dołącz do czytelników
Brak wyników

Postępowanie w jednostkach chorobowych

18 grudnia 2017

DODATEK NR (Wrzesień 2017)

Qigong jako terapia komplementarna w leczeniu cukrzycy typu 2 i nadciśnienia

0 349

Nadciśnienie i cukrzyca wzajemnie na siebie oddziałują. Dlatego też sposób leczenia tych chorób powinien być ze sobą powiązany, a dla uzyskania najlepszego – z punktu widzenia tradycyjnej medycyny chińskiej – efektu leczniczego należałoby każdego pacjenta indywidualnie zdiagnozować, a następnie zastosować u niego odpowiednią dietę, ćwiczenia qigong, zioła oraz akupunkturę.

Z artykułu dowiesz się:

  • Na czym polegają istota qigong?
  • Jak diagnozować nadciśnienie i cukrzycę według TMC?
  • Jak przeprowadzić ćwiczenia qigong na nadciśnieniei cukrzycę typu 2?

W poniższym artykule omówimy wpływ ćwiczeń qigong na cukrzycę oraz nadciśnienie. Dlaczego chcę zestawić oddziaływanie qigongu na obie dolegliwości razem? Ponieważ, jak powiedział w jednym z wywiadów prof. dr hab. n. med. Andrzej Tykarski, kierownik Katedry i Kliniki Hipertensjologii, Angiologii i Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu: „Około 40% chorych na cukrzycę typu 1 ma nadciśnienie tętnicze. W przypadku cukrzycy typu 2 ten odsetek jest znacznie większy i sięga 80%. Szacunkowo można zaryzykować, że w Polsce około 1,5 mln pacjentów cierpi jednocześnie na nadciśnienie tętnicze i cukrzycę”. Zostawienie tych chorób bez kontroli może skutkować, jego zdaniem, „uszkodzeniami narządowymi, np. przerostem lewej komory serca czy też uszkodzeniem nerek (…) choroby niedokrwiennej serca, z możliwością wystąpienia ostrego zespołu wieńcowego, w tym zawału serca, udarem mózgu, rozwojem niewydolności nerek czy też, z bardziej dramatycznych powikłań, wystąpieniem tętniaka”.

Obie choroby wzajemnie na siebie oddziałują. Nadciśnienie jest wskazówką, że należy przeprowadzić badania diagnostyczne w kierunku cukrzycy typu 2, szczególnie gdy towarzyszy mu nadwaga i podwyższone stężenie cholesterolu we krwi. W cukrzycy typu 2 występuje insulinooporność, czyli brak wrażliwości tkanek na działanie insuliny. Nadciśnienie także prowadzi do insulinooporności, co może pogłębić istniejącą już w organizmie cukrzycę lub sprzyjać jej pojawieniu się.

Istota qigong

Qigong jest częścią tradycyjnej medycyny chińskiej (TMC). Należy zarówno do jej części profilaktycznej, jak i leczniczej. Ćwiczenia qigong obejmują ruchy ciała, ćwiczenia oddechowe i pracę z umysłem (relaksacja, wizualizacja). Tradycja qigong liczy ok. 5000 lat. W ciągu tych tysiącleci mistrzowie buddyjscy i taoistyczni oraz terapeuci/lekarze TMC stworzyli wiele systemów qigong, które mają różne właściwości oddziaływania na organizm. Niektóre systemy oddziałują bardziej na układ ruchowy, inne na narządy wewnętrzne, jeszcze inne na układ nerwowy czy wzmocnienie sił witalnych. Można powiedzieć, że każdy system działa holistycznie na organizm, a więc zgodnie z całym systemem TMC, ale równocześnie każdy specjalizuje się w jakimś konkretnym oddziaływaniu. W qigongu występują ćwiczenia zarówno statyczne, jak i dynamiczne. Qigong oddziałuje nie tylko na ciało, ale również na strefę umysłu, w tym emocji.

Nadciśnienie

Choroba nadciśnieniowa, zwana potocznie nadciśnieniem, jest najczęstszą chorobą układu krążenia. Ciśnienie tętnicze to nacisk, jaki krew wywiera na ściany tętnic. Składa się z dwóch części:

  • ciśnienie skurczowe „górne”, czyli to, które powstaje, gdy z serca wypychana jest krew do aorty,
  • ciśnienie rozkurczowe „dolne”, czyli to, kiedy krew z powrotem wpływa do serca.

W qigongu występują ćwiczenia zarówno statyczne, jak i dynamiczne. Qigong oddziałuje nie tylko na ciało, ale również na strefę umysłu, w tym emocji

O nadciśnieniu mówimy wtedy, kiedy ciśnienie skurczowe wynosi co najmniej 140 mm Hg i/lub ciśnienie rozkurczowe osiąga co najmniej 90 mm Hg.

Nadciśnienie tętnicze może być pierwotne lub wtórne. Pierwotne występuje u ponad 90% pacjentów. Nie udaje się wykryć jednej, konkretnej przyczyny choroby. Uznaje się, że u jego podłoża leżą czynniki dziedziczne, środowiskowe. Temu typowi nadciśnienia sprzyjają takie patologiczne nawyki jak palenie papierosów, nadmierne spożywanie alkoholu oraz soli, mała aktywność fizyczna i otyłość. Zauważono, że ryzyko pojawienia się nadciśnienia rośnie z wiekiem. Długotrwały stres także jest jednym z czynników, który może doprowadzić do nadciśnienia. Natomiast nadciśnienie tętnicze wtórne występuje u ok. 5–10% pacjentów. Tego typu rodzaj nadciśnienia pojawia się jako skutek działania innej choroby.

Objawami nadciśnienia są zazwyczaj: zwiększona pobudliwość nerwowa, zaburzenia snu, uczucie ucisku w okolicach skroni i potylicy, kołatanie serca, szum w uszach, a także zawroty i bóle głowy.

Przyczyny nadciśnienia tętniczego zgodnie z TMC:

  • nadmiernie wznoszące się yang Wątroby lub Ogień Wątroby,
  • nagromadzenie Wilgoci i Śluzu,
  • nadaktywność Wątroby, wynikająca z niedoboru yin,
  • niedobór yin Nerek i Wątroby,
  • niedobór yin i yang.

Postępowanie lecznicze według TMC zależy od przyczyny choroby – można uspokoić Wątrobę i zredukować Ogień, odżywić yin i stłumić yang Wątroby, usunąć Wilgoć i Śluz, odżywić Wątrobę i Nerki, a także uspokoić umysł, odżywić yin i wzmocnić yang.

Z zebranych badań wynika, że ćwiczenia qigong wpływają korzystnie na obniżenie ciśnienia zarówno skurczowego, jak i rozkurczowego, przy czym wpływ na ciśnienie skurczowe jest szczególnie znaczący.

Wśród przebadanych systemów qigong jednym z najlepszych okazał się Ba Duan Jin (8 Kawałków Brokatu), który nie tylko obniżył ciśnienie, ale też wykazał korzystny wpływ na wskaźnik masy ciała (IBM) i poziom glukozy we krwi, a ponadto obniżył cholesterol LDL i podwyższył cholesterol HDL.

Inne badania wykazały, że qigong oprócz obniżania ciśnienia krwi wpływa też korzystnie na poziom stresu, między innymi obniżając poziom kortyzolu i katechelominy. Dlatego też qigong jest efektywną metodą na nadciśnienie.

Qigong Ba Duan Jin (8 Kawałków Brokatu) to jeden z najbardziej rozpowszechnionych systemów w całych Chinach. Trzeba jednak pamiętać, że istnieje ogromna ilość jego odmian. Jest to system, który w równym stopniu oddziałuje korzystnie na układ ruchu i na narządy wewnętrzne.

Zgodnie z teorią medycyny chińskiej, ćwiczenia qigong na nadciśnienie powinny się charakteryzować głównie działaniem relaksacyjnym, wpływaniem na zstępujący ruch energii witalnej qi w ciele oraz wprowadzeniem umysłu w stan spokoju.

Z zebranych badań wynika, że ćwiczenia qigong wpływają korzystnie na obniżenie ciśnienia zarówno skurczowego, jak i rozkurczowego, przy czym wpływ na ciśnienie skurczowe jest szczególnie znaczący

Ćwiczenie w na nadciśnienie tętnicze

Omówmy pokrótce ćwiczenie qigong na nadciśnienie tętnicze z systemu Shaolin Luohan Gong (nazwa ćwiczenia oznacza: spróbuj wyłowić księżyc z dna morza). Systemu tego nauczyłem się od mojego mistrza, Shi De Honga z klasztoru Sh...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Naturoterapia w praktyce" w roku + wydania specjalne
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Dodatkowe artykuły i filmy
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy