Dołącz do czytelników
Brak wyników

Badania laboratoryjne

20 grudnia 2017

NR 2 (Sierpień 2017)

Morfologia

Nowoczesne analizatory hematologiczne, w których wykonywane są badania morfologiczne krwi (complete blood count, CBC) pozwalają na oznaczenie liczby poszczególnych rodzajów krwinek oraz ocenę niektórych cech ich budow

Z tego artykułu dowiesz się

  • Na co wskazują zaburzone parametry czerwonokrwinkowe?
  • Jak prawidłowo analizować poziom białych krwinek?
  • Co powoduje małopłytkowość?


Krew jest zawiesiną elementów komórkowych w osoczu. Wyróżniamy wśród nich trzy główne grupy:

  • Erytrocyty (krwinki czerwone, red blood cells, RBC).
  • Leukocyty (krwinki białe, white blood cells, WBC).
  • Trombocyty (krwinki płytkowe, płytki krwi, platelets, PLT).

Badania układu czerwonokrwinkowego

Erytrocyty odpowiadają za transport tlenu i dwutlenku węgla, dzięki zawartej w nich hemoglobinie (Hb). Analiza populacji krwinek czerwonych odbywa się przez pomiar ich liczby i objętości oraz pomiar stężenia hemoglobiny, który podawany jest w mmol/l lub g/dl. Pozostałe parametry opisujące erytrocyty są wyliczane na podstawie powyższych danych. Dodatkowo, aby określić intensywność krwiotworzenia, można ocenić liczbę erytrocytów. Są to młode, bezjądrowe komórki linii czerwonokrwinkowej, które przechodzą ze szpiku do krwi obwodowej i w ciągu 2–4 dni dojrzewają do erytrocyta. Wartość tego parametru podawana jest w liczbach bezwzględnych lub oblicza się ilość retikulocytów na 1000 erytrocytów i podaje w procentach lub promilach.

Średnia objętość krwinki czerwonej (mean corpuscular volume, MCV)

Bardzo istotny parametr diagnostyczny w przebiegu niedokrwistości. Jeśli jest on poniżej normy mówimy o mikrocytozie, a jeśli powyżej o makrocytozie. Na tej podstawie dzielimy niedokrwistości na makrocytowe, mikrocytowe i normocytowe.

Normy parametrów układu czerwonokrwinkowego

  Kobiety 

Mężczyźni

Erytrocyty x 1012/l 

4,1–5,1

4,52–5,9

Hemoglobina g/dl

12,3–15,3

14–17,5

Hematokryt %

36–45

42–50

MCV fl

 80–96,1

MCHC g/dl

33,4–35,5

MCH pg

27,5–33,2

RDW %

11,4–14,5

Retikulocyty x 109/

40–100

Stężenie Hemohlobiny (Hb)

Zwiększone:

  • czerwienica prawdziwa,
  • nadkrwistości wtórne do innych chorób (m.in. przewlekła obturacyjna choroba płuc, wady serca, przebywanie na dużych wysokościach),
  • odwodnienie.

Obniżone:

  • niedokrwistości,
  • ciąża.

Hematokryt (Hct)

Hematokryt jest to frakcja objętościowa erytrocytów w krwi pełnej.
Zwiększony:

  • nadkrwistość pierwotna (czerwienica prawdziwa) i wtórna,
  • stany ze zmniejszoną objętością osocza (oparzenia, odwodnienie).

Obniżony:

  • niedokrwistość,
  • przewodnienie,
  • ciąża.

Liczba krwinek czerwonych (RBC)

Obniżona:

  • niedokrwistość,
  • przewodnienie,
  • ciąża.

Zwiększona:

  • nadkrwistość pierwotna (czerwienica prawdziwa) i wtórna,
  • stany ze zmniejszoną objętością osocza (oparzenia,odwodnienie).


Przyczyny makrocytozy (MCV > normy):

  • niedobór witaminy B12 lub kwasu foliowego,
  • alkoholizm,
  • marskość wątroby,
  • zespół mielodysplastyczny,
  • ciąża.

Przyczyny mikrocytozy (MCV < normy):

  • niedokrwistość z niedoboru żelaza,
  • talasemia.

Pozostałe parametry erytrocytarne tj. średnia masa Hb w erytrocycie (mean corpuscular haemoglobin, MCH) i średnie stężenie Hb w erytrocycie (mean corpuscular haemoglobin concentration, MCHC) mają znaczenie diagnostyczne w zaburzeniach produkcji hemoglobiny.

Rozkład objętości krwinek czerwonych (red cel distribution width, RDW)

Parametr ten jest miarą zróżnicowania wielkości krwinek czerwonych. Jego wzrost jest związany z obecnością we krwi erytrocytów o różnych wielkościach i jest charakterystyczny m.in. dla niedokrwistości z niedoboru żelaza. Może również rosnąć po przetoczeniach masy erytrocytarnej.

Retikulocyty

Zwiększenie liczby:

  • niedokrwistoś...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Naturoterapia w praktyce" w roku + wydania specjalne
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Dodatkowe artykuły i filmy
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy