Dołącz do czytelników
Brak wyników

Naturoterapia w onkologii

10 grudnia 2018

NR 10 (Grudzień 2018)

Dieta ketogeniczna w chorobach nowotworowych

463

Nowotwory to plaga XXI wieku – szacuje się, że w Polsce każdego roku umiera z ich powodu około 100 tysięcy osób. Statystyki są przerażające, gdyż większość zgonów dotyczy nawrotów choroby i śmierci z powodu przerzutów. Leczenie konwencjonalne rzadko daje gwarancję całkowitej i długotrwałej remisji. Uzupełnienie leczenia o terapie naturalne jest więc niezbędne, aby przywrócić zdrowie.

 

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie produkty należy uwzględnić podczas diety ketogenicznej?
  • Jak przygotować organizm do wprowadzenia diety wysokotłuszczowej?
  • Jaki jest mechanizm działania ciał ketonowych podczas choroby nowotworowej?

 

Istnieje wiele rozwiązań dietetycznych, które wspomagają leczenie onkologiczne: terapia Gersona, post Ewy Dąbrowskiej, kuracje sokami. Jedną z coraz popularniejszych opcji jest dieta ketogeniczna. Co jemy na diecie ketogenicznej? Dlaczego może być ona pomocna w leczeniu nowotworów? Jakie błędy możemy popełnić podczas stosowania diety? I czy ta dieta na pewno jest dla każdego?

Dieta ketogeniczna to dieta wysokotłuszczowa, o znacznie ograniczonej ilości węglowodanów. Szacowane proporcje makroskładników to: około 80% tłuszcze, 15% białko i 5% węglowodany. Wbrew powszechnej opinii, wcale nie jest to, jak widać, dieta wysokobiałkowa – co jest szczególnie ważne przy chorobach nowotworowych. Oczywiście, kalorie czerpiemy przede wszystkim ze zdrowych tłuszczów. Dieta powinna być jak najmniej przetworzona, naturalna, oparta na produktach wysokiej jakości.

Co jemy na diecie ketogenicznej?

W diecie ketogenicznej stawia się na:

  • zdrowe tłuszcze: oliwę z oliwek, olej z awokado, awokado, produkty z kokosa, orzechy,
  • jaja – najlepiej wiejskie,
  • ryby – najlepiej tłuste: makrele, sardynki, dzikie łososie (inne ryby też są dozwolone),
  • mięso – w rozsądnej ilości,
  • warzywa – zwłaszcza zielone, kiełki, warzywa krzyżowe, 
  • owoce niskocukrowe – jagody, jeżyny, maliny, truskawki, borówki,
  • okazjonalnie produkty na bazie mąki kokosowej, migdałowej, lnianej,
  • słodziki w niewielkiej ilości – ksylitol, erytrol, mleko kokosowe, migdałowe – bez dodatku cukru.

Jakie produkty wykluczamy?

Należy pamiętać, że w diecie ketogenicznej trzeba unikać następujących produktów:

  • większości źródeł węglowodanowych – pieczywa, makaronu, ryżu, kaszy, słodyczy, produktów mącznych,
  • niezdrowej żywności przetworzonej – wyrobów mięsnych o długim składzie, tzw. gotowców,
  • warzyw wysokowęglowodanowych: manioku, tapioki, batatów, ziemniaków,
  • słodkich owoców,
  • cukru i słodzików – miodu, syropu z agawy, syropu klonowego, fruktozy, maltozy, aspartamu, acesulfamu, sukralozy. 

Głównym celem diety ketogenicznej jest zamiana paliwa energetycznego dla naszego organizmu z glukozy na ciała ketonowe – produkowane z tłuszczów. Nasze organy świetnie radzą sobie bez glukozy, co jest naturalną adaptacją naszego organizmu do przetrwania okresów głodu, które kiedyś często występowały (człowiek podczas głodu także korzysta z ciał ketonowych produkowanych z tkanki tłuszczowej – nie bez powodu tłuszcz jest nazywany „rezerwuarem energii”). Co prawda, część komórek, np. erytrocyty, polega tylko na glukozie, ale i tą jesteśmy w stanie sobie wyprodukować z aminokwasów w procesie glukoneogenezy. 

Dieta ketogeniczna to dieta  wysokotłuszczowa, o znacznie ograniczonej ilości węglowodanów. Szacowane proporcje  makroskładników to:  ok. 80% tłuszcze, 15% białko  i 5% węglowodany.

Operowanie na ciałach ketonowych posiada wiele udowodnionych naukowo zalet: lepsza pamięć i koncentracja, poprawa jakości snu, zminimalizowanie stanów zapalnych. Dieta ketogeniczna zyskuje coraz większe grono zwolenników i jest wykorzystywana w leczeniu wielu zaburzeń i chorób, takich jak choroby Alzheimera i Parkinsona, demencja, stwardnienie zanikowe boczne, stwardnienie rozsiane, autyzm, epilepsja, depresja czy nawet anoreksja.

Adaptacja do diety ketogenicznej

Nauka naszego organizmu korzystania z ciał ketonowych trwa średnio 20–40 dni. Czas adaptacji i to, jak będziemy ją odczuwać, w dużej mierze zależy od tego, jak wcześniej wyglądała nasza dieta, styl życia, poziom stresu. Przy problemach metabolicznych, takich jak cukrzyca czy insulinooporność, czas adaptacji może być nieco dłuższy. 
Pierwsze kilka dni diety mogą dać objawy grypopodobne – bóle głowy, ogólne osłabienie, słabość mięśni, senność, rozdrażnienie czy ogromna ochota na coś słodkiego i niezdrowego – zwłaszcza, jeśli nasza dieta w dużej mierze była oparta na smakowitej i słodkiej żywności przetworzonej. Objawy te zazwyczaj mijają po kilku dniach. 

Jak przetrwać cały okres adaptacji?

  1. Należy przede wszystkim dbać o dobre nawodnienie organizmu – gdy poziom glukozy i insuliny spada, szybciej tracimy wodę i cenne elektrolity. Ważne, aby każdego dnia wypijać minimum 1,5 litra wody wysokozmineralizowanej z dodatkiem soli himalajskiej. Często spore osłabienie wynika nie tyle z samej adaptacji, co z niedoboru elektrolitów. Często w początkowej fazie diety pomaga suplementacja magnezem i potasem.
  2. Należy zadbać o zdrowy sen oraz ograniczyć stres. Wysoka ekspozycja na stres może utrudnić adaptację, podobnie jak brak snu. Hormony stresu zwiększają  glukoneogenezę i tym samym poziom glukozy w krwi, co hamuje produkcję ciał ketonowych.
  3. Należy odpoczywać – w pierwszych dniach poleca się ograniczyć aktywność fizyczną i zadbać o odpoczynek. Można zacząć dietę w weekend, kiedy mamy więcej czasu na regenerację.
  4. Pomocne mogą być też egzogenne ciała ketonowe w postaci suplementu – dostarczą gotowej energii w formie ketonów, przez co poziom osłabienia może być mniejszy.

Ograniczanie glukozy w walce z nowotworami

Dlaczego dieta ketogeniczna może być pomocna w leczeniu chorób nowotworowych? Nowotwory to w dużej mierze zaburzenia metabolizmu na poziomie komórkowym. Na skutek wielu czynników – takich jak stany zapalne, wolne rodniki tlenowe, toksyny, stres – dochodzi do zniszczenia mitochondriów, które przeprowadzają większość niezwykle ważnych reakcji metabolicznych. Wiele badań potwierdza, że komórki nowotworowe mają bardzo zniszczone mitochondria. To wymusza na nich zmiany, prowadzące do korzystania z nieco innych szlaków metabolicznych. Do korzystania z tłuszczów jako paliwa potrzebujemy mitochondriów – nasze zdrowe komórki mogą więc wykorzystywać ciała ketonowe jako paliwo.

Większość komórek nowotworowych polega jednak głównie na glukozie – w dodatku potrzebuje jej znacznie więcej, aby uzyskać wystarczający poziom energii do przetrwania i podziałów. Komórki raka często przeprowadzają tlenową fermentację glukozy, co bywa nazywane efektem Warburga. Ograniczenie glukozy może być więc jednym ze sposobów utrudniających przetrwanie tym komórkom. 

Korzyści diety ketogenicznej przy leczeniu nowotworów:

  1. Ograniczamy ilość glukozy dostępnej dla komórek nowotworowych. Taki zabieg sprawia, że nie tylko ograniczamy tym komórkom paliwo energetyczne potrzebne do podziałów i wzrostu, ale również zmniejszamy tempo działania szlaku pentozofosforanowego w chorych komór...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy