Dołącz do czytelników
Brak wyników

Naturoterapia w onkologii

26 października 2018

NR 9 (Październik 2018)

Przeciwzapalne działanie kurkuminy

0 252

Pochodząca z Indii kurkuma jest jedną z najbardziej znanych w kuchni przypraw. Jednak to nie jedyne jej zastosowanie, bowiem można ją wykorzystywać również w medycynie i kosmetyce, a także do różnych obrzędów i ceremonii religijnych. Kurkuma już od setek lat dostarcza światu niezliczonych zastosowań i ogromnych korzyści zdrowotnych.

Naukową nazwą rośliny jest Curcuma longa, a należy ona do rodziny imbirowatych (Zingiberaceae). Charakteryzuje się pięknym, jasnożółtym kolorem, dzięki któremu korzeń kurkumy zyskał przydomki „złotej przyprawy” i „indyjskiego szafranu”. Jest uwielbiany przez niezliczone kultury na całym świecie dzięki wspaniałemu, niepowtarzalnemu aromatowi i charakterystycznemu smakowi. Dostępny w stanie naturalnym całego korzenia lub w postaci sproszkowanej, prasowanej, ekstraktu lub suplementu.
Kurkuma – ze względu na swój żywy, żółty, naturalny kolor – od wieków jest też używana do farbowania odzieży. Szafranowe szaty buddyjskie są barwione kurkumą. 
Na świecie zidentyfikowano aż 133 gatunki kurkumy. Większość z nich ma wspólne nazwy lokalne i jest używana do różnych preparatów leczniczych.

Krótka historia

Pochodzący z południowo-zachodniej Indii korzeń kurkumy stanowi podstawę medycyny ajurwedyjskiej od ponad 4000 lat. Korzyści z zastosowania kurkumy sprawiły, że jest ona wykorzystywana na całym świecie zarówno do leczenia, jak i profilaktyki różnych schorzeń. Kurkuma przybyła do Chin przypuszczalnie około 280 r. Najwcześniejszym zapisem o tym wspaniałym korzeniu jest jeden z pierwszych ajurwedycznych dokumentów naukowych i medycznych, sanskrycki tekst „Kompendium z Caraka” (napisany między IV a II wiekiem przed naszą erą), który zalecał kurkumę jako skuteczny środek na zatrucie pokarmowe. Do Afryki Wschodniej dotarła około 800 r., do Afryki Zachodniej około 1200 r., a na Jamajkę w XVIII wieku. W 1280 roku Marco Polo opisał tę przyprawę, zachwycając się warzywem o cechach tak podobnych do szafranu.
Obecnie kurkuma jest szeroko uprawiana w tropikach i ma różne nazwy w różnych kulturach i krajach. W północnych Indiach powszechnie nazywana jest „haldi” (z sanskryckiego słowa „haridra”), a na południu nazywana jest „manjal” – słowo to jest często używane w starożytnej literaturze tamilskiej. Nazwa „kurkuma” wywodzi się od łacińskiego słowa „terra merita” (ziemia zasłużona), odnosząc się do koloru ziemi, która przypomina barwnik mineralny. Jest też znana jako Terre Merite w języku francuskim lub po prostu jako „żółty korzeń” w wielu innych językach. W wielu kulturach jego nazwa opiera się na łacińskiej nazwie curcuma.
Kurkuma stała się podstawą kultury i kuchni indyjskiej, gdzie ma wiele zastosowań. W kulturze indyjskiej znaczenie kurkumy wykracza daleko poza medycynę. Hinduska religia uważa kurkumę za pomyślną i świętą. Istnieje tradycja weselna, w której sznurek, farbowany na żółto pastą z kurkumy, jest zawiązywany wokół szyi panny młodej przez pana młodego. Ten naszyjnik, znany jako sangra mangala, wskazuje, że kobieta jest zamężna i zdolna do prowadzenia domu. Tradycja ta jest zakorzeniona w społecznościach hinduistycznych i została porównana do zachodniej wymiany obrączek ślubnych. W niektórych częściach południowych Indii kawałek kłącza z kurkumy nosi się jako amulet chroniący przed złymi duchami. Indie są jednym z największych plantatorów tej rośliny na świecie. Uprawia się tu ponad 80% światowej produkcji korzenia kurkumy i dostarcza go w każdy zakątek świata. 
Po setkach lat wykorzystywania kurkumy w medycynie naturalnej również współczesna medycyna zachodnia zaczęła uznawać znaczenie kurkumy dla zdrowia. Świadczy o tym ponad 3000 publikacji, które pojawiły się w ciągu ostatnich 25 lat.

Unikalny profil chemiczny 

Kurkuma zawiera ponad 100 zdumiewających związków, które mają właściwości lecznicze w stosunku do wielu dolegliwości – od bólów żołądka po choroby układu oddechowego. Te związki chemiczne sprawiają, że kurkuma jest wyjątkowa. Co najważniejsze, zawiera ona kurkuminę, związek należący do grupy związków nazywanych polifenolami. Polifenole to organiczne związki chemiczne, które wykazują działanie przeciwzapalne. Polifenole są również obecne w innych produktach spożywczych i napojach, np. epigallokatechina w zielonej herbacie, kapsaicyna w papryce chili, a resweratrol w czerwonym winie i świeżych orzeszkach ziemnych. Kurkumina jest również tym, co nadaje korzeniom kurkumy jej piękny, żółto-pomarańczowy kolor. Kurkuminoidy, grupa związków chemicznych odpowiedzialnych za korzyści zdrowotne kurkumy, to kurkumina, demetoksykurkumina i bisdemetoksykurkumina. Kurkuma zawiera również oleje lotne, w tym tumeron, artumeron i zingiberen.
Kurkumina jest związkiem kurkumy, który był najczęściej badany w jej zastosowaniu jako suplementu diety oraz w barwieniu żywności i kosmetykach. Jedno z badań przeprowadzonych przez Azjatycką Grupę Koordynacyjną ds. Chemii wykazało, że wyciągi z kurkumy mogą mieć właściwości przeciwgrzybicze i bakteriobójcze. National Institutes of Health wymienia ponad osiemdziesiąt badań, które dotyczą korzyści kurkumy i zdolności leczenia różnych dolegliwości – od zespołu jelita drażliwego po nefropatię cukrzycową (na stronie: //clinicaltrials.gov można znaleźć aktualne informacje na temat tych badań).
Unikalny skład chemiczny kurkumy, zawarte w niej witaminy, składniki mineralne, błonnik i substancje fitochemiczne sprawiają, że charakteryzuje się ona następującymi cechami:

  • wzmacnia odporność,
  • chroni przed dolegliwościami i chorobami,
  • zapobiega rozwojowi poważnych dolegliwości i chorób,
  • niszczy komórki chorób przewlekłych w mózgu i ciele.

Dzięki tym właściwościom kurkuma została zintegrowana z naturalnymi metodami leczenia powszechnych chorób przewlekłych.

KORZEŃ KURKUMY

W skład korzenia kurkumy wchodzą naturalne oleje, aminokwasy, witaminy, składniki mineralne, kwasy tłuszczowe i związki fitochemiczne, które łącznie wywierają efekt leczniczy w niemal każdej komórce ciała. Związki fitochemiczne to naturalnie występujące związki roślinne, które pobudzają prawidłowe funkcjonowanie komórek, tkanek, narządów i układów. W skład związków fitochemicznych wchodzą związki przeciwutleniające, przeciwzapalne i przeciwbólowe oraz szeroka gama substancji o właściwościach ochronnych, promujących zdrowie oraz zapobiegających rozwojowi wielu chorób. 
Potężne fenole zawarte w miąższu korzenia kurkumy to odmiany kurkuminoidów: kurkumina, demetoksykurkumina i bisdemetoksykurkumina, które nie tylko pomagają zwalczać zarazki, bakterie i wirusy, ale także biorą udział w procesach trawiennych, wspomagają odporność, poprawiają energię i metabolizm, oczyszczają krew, regulują poziom cukru we krwi oraz poprawiają procesy umysłowe.
To właśnie te związki są odpowiedzialne za liczne korzyści zdrowotne kurkumy. Kurkuma zawiera również kwercetynę – barwnik roślinny, który wielu owocom i warzywom nadaje ich kolor. Są przeciwutleniaczami, więc zajmują się wymiataniem wolnych rodników, które uszkadzają komórki, powodując powstawanie większości chorób, w tym nowotworów.

Korzyści zdrowotne kurkumy

  1. Zmniejsza ryzyko raka
    Przeciwutleniacze są kluczem do walki z rakiem. Ponieważ ponad 100 rodzajów nowotworów każdego roku atakuje niepokojący procent populacji, American Cancer Society szacuje, że jeden na cztery zgony są spowodowane tą chorobą. Doskonale znane są skutki uboczne chemioterapii, którą leczy się nowotwory, więc zaczęto szukać metod zastępczych, naturalnych alternatyw, które mogą zapobiec rozwojowi raka, a nawet całkowicie zabić komórki rakowe i przeciwdziałać przerzutom. Kurkuma była jednym z tych naturalnych środków leczniczych i przyniosła niesamowicie pozytywne rezultaty.
    Zwalczając przewlekły stan zapalny, znany czynnik przyczyniający się do rozwoju raka, kurkuma wspomaga zdolność organizmu do walki z rozprzestrzenianiem się komórek nowotworowych. Jej silne antyoksydanty wspierają naturalną odporność organizmu na zmiany oksydacyjne – zmiany, które mogą powodować raka i wpływają na jego rozwój. The Memorial Sloan Kettering Cancer Center intensywnie pracował nad badaniem wpływu kurkumy na rozwój raka i uznał ją za „jednego z najskuteczniejszych nowotworowych wojowników”, jak donosi „Clinical Cancer Research”. Dzięki prostemu dodawaniu łyżki kurkumy dziennie do pożywienia wraz ze szczyptą pieprzu (piperyna zawarta w pieprzu ułatwia wchłanianie kurkuminy) można naturalnie i skutecznie utrzymać raka z dala od naszego ciała i umysłu.
    Badania pokazały, że w przypadku raka płuc kurkumina powoduje obniżenie siły działania onkogenów i działa na korzyść poprawy zdrowia. Podobnie obiecujące okazały się badania nad zlikwidowaniem H. Pylori, która może wywoływać raka żołądka i jelit. Kurkuma wykazując działanie immunostymulujące doprowadza do niszczenia tej bakterii. 
  2. Zapewnia naturalne środki przeciwzapalne
    Zapalenie jest częstą przyczyną bólu i dyskomfortu, a nawet może przyczyniać się do rozwoju poważnych dolegliwości i chorób. Wiele osób decyduje się leczyć swoje zapalenie za pomocą przepisanych i dostępnych bez recepty leków, takich jak ibuprofen czy leki przeciwbólowe i przeciwzapalne (NLPZ), jednak opcje leczenia mogą nie zapewnić ulgi, a dodatkowo stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia. W przypadku osób z przeciwwskazaniami lub przyjmujących leki na receptę, które mogą być zakłócane przez leki przeciwzapalne, całkowicie naturalny sposób leczenia może zapewnić bezpieczną, skuteczną ulgę. Kurkuma nie zawiera żadnych syntetycznych związków, badania nie wykazały też żadnych efektów ubocznych. Kurkuma nie tylko poprawia stan zdrowia na wiele sposobów, ale też jest równie bezpieczna, jak skuteczna.|
    Związki chemiczne w kurkumie, takie jak kurkumina, łączą się z witaminami i składnikami mineralnymi, które wspierają naturalne procesy walki z zapaleniem. Związki te są zdolne do zapewnienia ulgi porównywalnej lub przewyższającej syntetyczną alternatywę (zgodnie z artykułem Interwencje kliniczne z okresu starzenia się z 2014 r.). Korzeń kurkumy lub jej wyciąg można stosować miejscowo lub doustnie w celu zwalczania zapalenia wewnątrz i na zewnątrz organizmu. Sproszkowana kurkuma, po rozpuszczeniu w wodzie i nałożeniu kompresu na miejsce obrzęku, może zapewnić natychmiastową i długotrwałą ulgę. Natomiast po podaniu doustnym w postaci sproszkowanej lub sprasowanej pigułki suplementacja kurkumą może zapobiegać stanom zapalnym w komórkach, tkankach i mięśniach – naturalnie, bezpiecznie oraz skutecznie. Miejscowe rozwiązanie może być stosowane również w miejscu bolesności mięśni, skręceń, obrzęków, zapalenia stawów, a nawet ogólnych bólów! Co najważniejsze, zabiegi te mogą być używane tak często, jak to konieczne, aby uzyskać naturalną ulgę. 
  3. Wzmacnia odporność
    Zapewne wiesz, że Twój układ odpornościowy jest odpowiedzialny za ochronę organizmu przed rozwojem chorób. Niewiele osób zdaje sobie jednak sprawę, że znaczna część układu odpornościowego jest bezpośrednio związana z układem trawiennym. Układ trawienny pozbywa się z ciała odpadków i toksyn, pobiera i wchłania niezbędne składniki odżywcze z całej żywności, rozprowadza istotne elementy odżywcze po całym organizmie, a także posiada całą armię komórek odpornościowych pod powierzchnią jelita, która broni organizm przed wtargnięciem związków toksycznych, bakterii, wirusów i drobnoustrojów. Przy tak dużym znaczeniu odżywiania dla optymalnego zdrowia organizmu łatwo zrozumieć, dlaczego układ trawienny odgrywa tak ważną rolę, sprawiając, że jakość diety determinuje wspieranie lub obniżanie odporności organizmu.
    Wiedząc, że składniki odżywcze takie jak witaminy, składniki mineralne i związki fitochemiczne wspomagają system odpornościowy organizmu, badacze zaczęli zgłębiać wiedzę na temat żywności i przypraw, które są szczególnie istotne w utrzymywaniu, ochronie i wzmacnianiu odporności. Kurkuma okazała się być jednym z najlepszych pokarmów w tej dziedzinie. Dostarcza organizmowi przeciwutleniaczy, jest przeciwzapalna, przeciwwirusowa i przeciwbakteryjna. Te właściwości kurkumy pomagają w utrzymaniu zdolności układu trawiennego do działania na poziomie optymalnym, a także wspierają zdolności ochronne układu odpornościowego, aby zapobiegać dolegliwościom i chorobom. 
  4. Równoważy poziom hormonów
    Hormony są zaangażowane w każdy możliwy proces zachodzący w mózgu i ciele. Z łatwością wędrując po organizmie, hormony są niezbędne do wspierania funkcji życiowych wszelkiego rodzaju. Trawienie, skurcz mięśni, funkcjonowanie układu nerwowego, sen i nastrój można przypisać specyficznej interakcji hormonów, dlatego równowaga hormonalna jest tak ważna dla jakości zdrowia i dobrego samopoczucia. Naukowcy wiedzą, że czynniki stylu życia i dieta odgrywają ważną rolę w utrzymaniu produkcji hormonów i równowagi hormonalnej, ale są przypadki, gdy genetyka i mutacje zaburzają równowagę hormonalną. Podczas gdy wiele leków próbuje przywrócić tę równowagę, naukowcy zaczęli badać, jak naturalne środki, takie jak kurkuma, mogą być wykorzystywane do regulacji hormonalnej.
    Udowodniono, że kurkuma jest w stanie dostarczyć wystarczającej ilości odżywczego wsparcia hormonalnym procesom produkcyjnym organizmu, ponieważ:
  • poprawia odporność poprzez dostarczanie składników odżywczych, które zapobiegają dolegliwościom, chorobom i mutacjom, które mogą hamować produkcję hormonów,
  • czyści krew z toksycznych związków,
  • przekracza barierę krew – mózg, dzięki czemu dostarcza na miejsce związki fitochemiczne,
  • reguluje i wspomaga stan wszystkich narządów zaangażowanych w produkcję hormonów.
  1. Zapobiega wypadaniu włosów
    Wypadanie włosów prawie zawsze można przypisać niedoborom żywieniowym. Niezależnie od tego, czy niedobór jest wynikiem złej diety, stylu życia, czy też chorób dziedzicznych, niezdolność organizmu do wchłaniania i wykorzystywania niezbędnych składników odżywczych może niekorzystnie wpływać na wiele procesów fizycznych, w tym porost i dobrą kondycję włosów. Mieszki włosowe można upośledzić, co prowadzi do minimalnego wzrostu włosów oraz ich wypadania. Produkty dostępne bez recepty, które obiecują zapobiegać wypadaniu włosów, często zawierają mocne syntetyczne substancje, które mogą pobudzać skórę i hamować zdrowe, naturalne utrzymanie włosów. Co zaskakujące, stosowanie kurkumy jest jednym z naturalnych sposobów zapobiegania wypadaniu włosów.
    Ponieważ kurkuma zawiera wiele składników odżywczych, które pomagają skórze osiągnąć optymalny poziom zdrowia, ekstrakt z kurkumy i suplementy mogą być stosowane zarówno wewnętrznie, jak i zewnętrznie, aby zapewnić zdrowy wygląd skóry głowy oraz porost włosów. Walcząc z uszkodzeniami spowodowanymi przez wolne rodniki, które mogą powodować problemy zdrowotne na skórze głowy, korzystne polifenole kurkumy pomagają im przeciwdziałać, dzięki czemu zapobiegają utracie włosów.
  2. Poprawia trawienie
    Jedną z najważniejszych zalet stosowania kurkuminy jest wspomaganie układu trawiennego. System trawienny składa się z wielu części, które działają razem, aby przetwarzać jedzenie, które spożywamy. Trawienie jest skomplikowanym procesem zaczynającym się od śliny w jamie ustnej, poprzez ruchy mięśni przełyku (które transportują pokarm do jelit), a na uwalnianiu żółci przez pęcherzyk żółciowy (ułatwianie trawienia) i wydzielaniu enzymów trzustkowych oraz jelitowych kończąc. Ponieważ w trawienie jest zaangażowanych tak wiele narządów, proces ten może zostać łatwo przerwany, szczególnie jeśli nie mamy wystarczająco dużo witamin i składników mineralnych, które są niezbędne do wsparcia tych narządów i ich funkcji. Enzymy, kwasy i wydzieliny, które są niezbędne do właściw...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Naturoterapia w praktyce" w roku + wydania specjalne
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Dodatkowe artykuły i filmy
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy