Dołącz do czytelników
Brak wyników

Wydanie świąteczne

22 maja 2018

DODATEK NR (Grudzień 2017)

Świąteczne przyprawy ziołowe

0 283

Przyprawy mogą pełnić wiele funkcji. Poprawiają i podkreślają smak wielu różnych potraw. Poza tym są to często doskonałe środki rozgrzewające, poprawiające trawienie i optymalizujące pracę układu pokarmowego. Inną ciekawą ich funkcją jest redukowanie nieprzyjemnych następstw przejedzenia. Zatem jeśli chcemy na święta dużo zjeść, to nie szczędźmy również i przypraw, pochylmy się nad nimi i zobaczmy, co jeszcze można z nich zrobić.

Czubryca 

Jedną z ciekawszych przypraw, które warto mieć w kuchni, jest czubryca, czyli cząber górski (Satureja montana). Poprawia smak fasoli i mięs. Świetnie nadaje się do jajecznicy, kanapek, zup, sałatek czy serów. Posiada wspaniały smak o ostrej nucie, ale nie tylko jego walory smakowe są ważne. Czubryca ma bogaty skład olejku eterycznego oraz flawonoidy i wiele fenolokwasów. Napary z cząbru górskiego działają wykrztuśnie, mukokinetycznie, odkażająco, antyseptycznie, chronią wątrobę, redukują skutki przejedzenia i zapalenia układu moczowego. Poza tym jest to dobry środek przy zaflegmieniu, przeziębieniu, gorączce czy stanach zapalnych żołądka i jelit. Wyciągi z cząbru górskiego hamują rozwój Candidy, a także paciorkowców, gronkowców i pałeczek okrężnicy.

Tymianek właściwy 

Niezbędną w większości kuchni przyprawą jest tymianek właściwy (Thymus vulgaris). Obecnie roślina jest powszechnie uprawiana w Europie, m.in. w Polsce. Ma bogaty skład olejków eterycznych, kwasy fenolowe, garbniki, flawonoidy i triterpeny. Tymianek był znany już od starożytności. W Egipcie dodawano go do kadzideł i używano przy procesie balsamowania zwłok. W Grecji i Rzymie tymianek stosowano jako roślinę obrzędową, nadając mu symbol sił witalnych i odwagi. W średniowieczu był amuletem rycerskim. W naszym kraju w stanie dzikim rośnie macierzanka piaskowa, która uważana jest za odpowiednik tymianku pod względem właściwości leczniczych. Obok właściwości smakowych posiada również cenne właściwości lecznicze. Jest typowym środkiem wykrztuśnym, napotnym, przeciwbakteryjnym, wpływa ochronnie na miąższ wątroby, osłania górne drogi oddechowe. Jest pomocny przy kaszlu, chrypce, zaflegmieniu, chorobach bakteryjnych i schorzeniach układu moczowego.

Napar tymiankowy 

To 1 łyżka rozdrobnionego ziela na szklankę wrzątku, parzona pod przykryciem około 15–20 minut.Bezpieczną dawką jest przyjmowanie małych porcji: 1–2 szklanki naparu w ciągu dnia jako lek przy przeziębieniu, wykrztuśny, rozkurczowy, napotny, antyhepatotoksyczny, uspokajający, wzmacniający i regulujący trawienie.

Mocny napar regeneruje błony śluzowe i pobudza krążenie krwi w układzie pokarmowym. Tymianek działa przeciwzapalnie oraz hamuje rozwój bakterii, drożdżaków i grzybów chorobotwórczych, m.in.: Helicobacter pylori, Mycobacterium tuberculosis, Moraxella catarrhalis, Klebsiella pneumoniae, Diplococcus pneumoniae, Candida albicans. Badania kliniczne wykazały wysoką skuteczność ziela tymianku w dolegliwościach układu oddechowego, a także w zmniejszaniu dolegliwości bólowych związanych z miesiączkowaniem. 

Majeran ogrodowy 

Inną cenną przyprawą jest majeran ogrodowy (Majorana hortensis). Dzisiaj na szeroką skalę uprawia się go we wszystkich krajach o klimacie umiarkowanym bądź ciepłym. Bardzo często ziela majeranku używamy w kuchni jako przyprawy do serów, kiełbas, sałatek czy zup. Oczywiście, najbardziej wartościowe jest świeże ziele, ale suszone również działa. Najlepiej kupować jednolity, nierozdrobniony surowiec. Majeranek ma udokumentowane naukowo wszechstronne właściwości lecznicze. Dawniej majeranek był ważnym lekiem medycyny oficjalnej, obecnie coraz częściej jest lekceważony lub pomijany. Napar podany doustnie leczy zaburzenia trawienne różnego typu, w tym niestrawność, wzdęcia, biegunkę, brak apetytu czy skurcze żołądka. Jest skuteczny w fitoterapeutycznym leczeniu stanów zapalnych gardła, oskrzeli i krtani. Ułatwia wydalanie zalegającej flegmy oraz działa napotnie i moczopędnie. Zewnętrznie okłady z mocnych naparów działają silnie przeciwzapalnie na skórę, błony śluzowe i oczy. Można nimi przemywać skórę ze skłonnością do łojotoku, wypryskami, plamkami, przebarwieniami, a także nadmierną pigmentacją (doustnie i zewnętrznie). 

Napar majerankowy 

2,5–5 g świeżego lub suchego rozdrobnionego ziela zalewamy szklanką wrzącej wody, odstawiamy na około 15 minut pod przykryciem. Majeranek jest bezpieczną rośliną. 

Napary słabsze (1–2 łyżki) są skuteczne w lekkich zaburzeniach trawiennych i skąpomoczu. Napary mocne (3–5 łyżek) przyjmowane 3–4 razy dziennie po szklance leczą nieżyty jelita cienkiego, grubego oraz żołądka. Bardzo wartościowy jest przy przeziębieniu, grypie, zapaleniu oskrzeli, anginie, schorzeniach układu pokarmowego i moczowego. 

Ekstrakt z majeranku stabilizowany alkoholem usuwa wirusy opryszczki, a także działa neuroprotekcyjnie.

Czosnek pospolity 

Jedną z najbardziej znanych przypraw w kuchni jest czosnek pospolity (Allium sativum). To jedna z silniejszych roślin leczniczych, znana już od czasów prehistorycznych. W miarę up...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Naturoterapia w praktyce" w roku + wydania specjalne
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Dodatkowe artykuły i filmy
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy